نتایج یک مطالعه جدید محققان مرکز تحقیقات عوامل اجتماعی موثر بر سلامت دانشگاه علوم پزشکی قزوین نشان می‌دهد که رابطه بین سرمایه اجتماعی سازمانی و نگرش کارکنان نسبت به سازمان، از طریق دو عامل کلیدی یعنی استرس شغلی و اشتیاق به کار کارکنان قابل توضیح است. در پژوهش جدیدی که در مجله معتبر بین‌المللی   Human factors in healthcare  در سال 2026 منتشر شده، محققان به بررسی این پرسش پرداختند که چگونه روابط، اعتماد و هنجارهای مشترک درون یک سازمان (که سرمایه اجتماعی سازمانی نامیده می‌شود) بر نگرش کارکنان تاثیر می گذارد.

یافته‌های مطالعه نشان داد که سرمایه اجتماعی سازمانی از دو مسیر متفاوت بر نگرش کارکنان اثر می‌گذارد: از یک سو، سرمایه اجتماعی بالا باعث کاهش استرس شغلی می‌شود. کاهش استرس شغلی نیز به نوبه خود نگرش کارکنان را نسبت به سازمان بهبود می‌بخشد. به عبارت دیگر، استرس شغلی به عنوان یک مکانیسم واسطه عمل می‌کند. از سوی دیگر، سرمایه اجتماعی سازمانی اشتیاق به کار را افزایش می‌دهد. کارکنانی که از حمایت اجتماعی و روابط کاری مثبت برخوردارند، انرژی، فداکاری و جذب بیشتری نسبت به کار خود نشان می‌دهند. این اشتیاق به کار نیز به طور مستقیم نگرش مثبت‌تری نسبت به سازمان ایجاد می‌کند. به بیان ساده، سرمایه اجتماعی سازمانی  چه از طریق کاهش استرس و چه از طریق افزایش اشتیاق، نگرش کارکنان را شکل می‌دهد. یافته جالب توجه این است که اثر غیرمستقیم از طریق اشتیاق به کار قوی‌تر از اثر غیرمستقیم از طریق کاهش استرس شغلی گزارش شده است.

این یافته برای مدیران و متخصصان منابع انسانی پیام روشنی دارد: تقویت سرمایه اجتماعی در سازمان، یعنی ایجاد محیطی مبتنی بر اعتماد، همکاری و روابط محترمانه، نه تنها استرس را کاهش می‌دهد، بلکه مهم‌تر از آن، شور و شوق کاری کارکنان را برمی‌انگیزد و در نتیجه نگرش آن‌ها را نسبت به سازمان به طور چشمگیری مثبت می‌کند. پژوهشگران تأکید می‌کنند که سرمایه‌گذاری بر روی روابط انسانی در محیط کار، یک هزینه نیست، بلکه یک سرمایه‌گذاری استراتژیک با بازدهی دوچندان (کاهش استرس و افزایش اشتیاق کاری) است.

لینک اول مقاله

https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S2772501426000059

لینک دوم مقاله

https://www.mendeley.com/catalogue/31b886a7-1a21-311c-8cfd-94cdaeefcdb1/